Ha Noi, [06.03.2025] – Việc chính quyền cựu Tổng thống Trump áp thuế lên nhôm thép nhập khẩu năm 2018 đã tạo ra cơn địa chấn trên thị trường toàn cầu. Với ngành nhôm thép đang trên đà phát triển, Việt Nam vừa phải đối mặt với nguy cơ, vừa nắm bắt cơ hội từ chính sách này.
Nguy cơ bủa vây:
- “Lũ” hàng giá rẻ: Thuế Mỹ khiến lượng nhôm thép từ các nước bị đánh thuế tràn sang Việt Nam, tạo áp lực cạnh tranh khốc liệt cho doanh nghiệp nội địa. Giá thành rẻ có thể làm suy yếu sức cạnh tranh của sản phẩm Việt.
- “Điểm trung chuyển” bất đắc dĩ: Nguy cơ nhôm thép Trung Quốc, né thuế Mỹ, “mượn đường” Việt Nam để xuất khẩu, gây ảnh hưởng tiêu cực đến uy tín và thương hiệu nhôm thép Việt. Nguy cơ bị điều tra chống bán phá giá tăng cao.
- “Đứt gãy” chuỗi cung ứng: Doanh nghiệp Việt Nam phụ thuộc vào nguyên liệu nhập khẩu từ Mỹ hoặc các nước bị ảnh hưởng có thể gặp khó khăn trong việc duy trì sản xuất và kiểm soát chi phí.
Cơ hội tiềm năng:
Tuy nhiên, trong nguy có cơ, chính sách thuế của ông Trump cũng mở ra những cơ hội vàng để ngành nhôm thép Việt tái cấu trúc và vươn mình:
- “Sân nhà” quan trọng: Áp lực cạnh tranh thúc đẩy doanh nghiệp đầu tư vào công nghệ, nâng cao chất lượng sản phẩm, và tìm kiếm nguồn cung trong nước. Tăng cường nội địa hóa, giảm phụ thuộc vào nhập khẩu.
- “Bàn đạp” xuất khẩu: Doanh nghiệp cần chủ động tìm kiếm thị trường mới, giảm phụ thuộc vào Mỹ. ASEAN, châu Âu, Nhật Bản… là những thị trường tiềm năng cần khai thác.
- “Nâng cấp” chất lượng: Cơ hội để doanh nghiệp cải thiện quy trình sản xuất, tối ưu chi phí, và nâng cao chất lượng sản phẩm theo tiêu chuẩn quốc tế. Tạo lợi thế cạnh tranh bền vững.
- “Đòn bẩy” FTA: Tận dụng các hiệp định thương mại tự do (FTA) để mở rộng thị trường xuất khẩu sang các quốc gia thành viên, giảm thiểu tác động tiêu cực từ thuế Mỹ.
Cần làm gì để chuyển nguy thành cơ?
Ngành nhôm thép Việt cần sự phối hợp chặt chẽ giữa nhà nước, doanh nghiệp và các hiệp hội.
- Nhà nước: Tạo môi trường kinh doanh thuận lợi, hỗ trợ doanh nghiệp tiếp cận vốn, công nghệ, và thông tin thị trường. Kiểm soát chặt chẽ gian lận thương mại.
- Doanh nghiệp: Chủ động đổi mới, nâng cao năng lực cạnh tranh, tìm kiếm thị trường mới, và đầu tư vào công nghệ sản xuất hiện đại.
- Hiệp hội: Đóng vai trò cầu nối, hỗ trợ doanh nghiệp, và tham gia xây dựng chính sách phù hợp.
Đòn thuế của ông Trump là một thách thức lớn, nhưng cũng là cơ hội để ngành nhôm thép Việt Nam “lột xác” và phát triển bền vững trên thị trường quốc tế. Quan trọng là chúng ta có đủ bản lĩnh và tầm nhìn để nắm bắt cơ hội và chuyển nguy thành cơ hay không.